De cijfers die we niet mogen negeren

Elke 4 minuten

Stel je voor: terwijl jij dit artikel leest, is er ergens in Nederland een oudere onderweg naar de spoedeisende hulp. Niet vanwege een verkeersongeluk of een acute ziekte, maar door een val. Gewoon thuis, in de eigen vertrouwde omgeving.

Elke 4 minuten gebeurt dit opnieuw.

Het zijn cijfers die we liever niet horen. Maar het is de realiteit waar duizenden families jaarlijks mee te maken krijgen. Inclusief de onze.

De impact in cijfers

De statistieken zijn confronterend. Jaarlijks overlijden meer dan 5.000 ouderen in Nederland aan de gevolgen van een val. Dat zijn er meer dan in het verkeer. Meer dan door veel ziektes waar we wél massaal aandacht aan besteden.

En dan hebben we het nog niet over de duizenden ouderen die na een val hun zelfstandigheid verliezen. Een gebroken heup betekent voor veel 75‑plussers het einde van het zelfstandig thuiswonen. Niet omdat ze dat willen, maar omdat het niet anders kan.

Het gebeurt waar je het niet verwacht

Wat deze cijfers extra pijnlijk maakt: de meeste valpartijen gebeuren niet op gladde stoepen of in drukke winkelcentra. Ze gebeuren gewoon thuis. In de badkamer waar je al veertig jaar doucht. Op de trap die je blindelings kent. In de gang op weg naar het toilet.

Het zijn de plekken waar we ons het veiligst voelen. En juist daar gaat het mis.

Waarom bereiken we niet iedereen?

Hier zit onze grootste frustratie. We weten dat valpreventie werkt. Onderzoek toont keer op keer aan dat eenvoudige aanpassingen het risico op vallen drastisch kunnen verminderen. Een antislipmat, betere verlichting, wat balansoefeningen. Het hoeft niet ingewikkeld te zijn.

Toch bereikt valpreventie maar een klein deel van de ouderen die er baat bij zouden hebben. De informatie is er wel, maar versnipperd. De producten bestaan, maar vinden hun weg niet naar de mensen die ze nodig hebben. En te vaak begint het gesprek over valrisico pas ná de eerste val.

Beginnen vóór het misgaat

Dit is precies waarom we ValBewust zijn gestart. Omdat we geloven dat het anders kan. Dat we niet moeten wachten tot iemand valt, maar moeten handelen vóór die eerste val.

Als we willen dat ouderen langer vitaal en zelfstandig thuis kunnen wonen, en dat willen we allemaal, dan moeten we valpreventie net zo vanzelfsprekend maken als een jaarlijkse controle bij de huisarts.

Samen het verschil maken

Het goede nieuws: het kan anders. Met de juiste aandacht, de juiste hulpmiddelen en de juiste begeleiding kunnen we het aantal valincidenten terugdringen.

Niet door ouderen bang te maken, maar door ze bewust te maken. Door preventie toegankelijk te maken voor iedereen, niet alleen voor wie toevallig de juiste informatie tegenkomt.

Want achter elke statistiek zit een mens. Een opa, een buurvrouw, een ouder. Iemand die het verdient om veilig oud te worden in een vertrouwde omgeving.

Laten we zorgen dat de cijfers gaan dalen.

Bronnen: VeiligheidNL, CBS